Leestijd: 3 minuten
Plantaardig eten is niet automatisch hetzelfde als vegan zijn. Dat klinkt misschien verrassend, maar het verschil zit in hoe ver je het doordekt: plantaardig gaat over wat je eet, vegan gaat over een complete leefstijl. Hieronder leggen we precies uit waar de grens ligt en wanneer die twee begrippen wél overlappen.
Wat betekent plantaardig?
Een plantaardig dieet draait om eten dat afkomstig is van planten: groenten, fruit, peulvruchten, noten, zaden en granen. Wie plantaardig eet, laat vlees, vis en andere dierlijke producten zoveel mogelijk staan. Maar het gaat puur om voeding. Je kiest plantaardig omdat het gezonder is, beter voor het milieu, of gewoon omdat je er lekkerder van in je vel zit. Hoe je de rest van je leven inricht, maakt voor de definitie van plantaardig niet uit.
In de praktijk zijn er ook mensen die grotendeels plantaardig eten maar af en toe nog een ei gebruiken of wat vis eten. Dat past nog steeds onder de brede noemer “plantaardig”, ook al is het niet 100 procent vrij van dierlijke producten.
Wat betekent vegan?
Vegan zijn gaat verder dan de keuzes op je bord. Veganisten vermijden alle dierlijke producten, niet alleen in eten maar ook in kleding, cosmetica en andere producten. Dus geen leren schoenen, geen wollen trui, geen shampoo die getest is op dieren. Het uitgangspunt is een principiële keuze: dieren mogen niet worden uitgebuit voor menselijk gebruik, in welke vorm dan ook.
Qua voeding eet een veganist dus ook plantaardig, maar hij of zij laat ook honing weg, vermijdt gelatine in snoep en checkt of een wijn gevrijwaard is van dierlijke filtermiddelen. Dat soort details tellen mee.
Is plantaardig vegan? Dit is de overlap
Wie volledig plantaardig eet en dus geen enkel dierlijk product meer gebruikt in de voeding, eet vegan. Op dat punt is er overlap. Maar de omgekeerde redenering gaat altijd op: een veganist eet per definitie plantaardig (voor zover het voeding betreft). Plantaardig eten maakt iemand echter niet automatisch vegan, omdat vegan ook over producten buiten de keuken gaat.
Kort samengevat:
- Plantaardig = geen of nauwelijks dierlijke producten in je dieet
- Vegan = geen dierlijke producten in voeding én in de rest van het leven (kleding, cosmetica, enzovoort)
- Alle vegans eten plantaardig, maar niet iedereen die plantaardig eet is vegan
Wanneer is plantaardig eten wél volledig vegan?
Als jij plantaardig eet én ook bewust kiest voor producten zonder dierlijke grondstoffen buiten de keuken, dan combineer je de twee. In dat geval is plantaardig én vegan voor jou hetzelfde. Het verschil is dus niet in de voeding zelf, maar in de breedte van de keuze.
Voor mensen die bewust kiezen op basis van milieu of gezondheid is de term plantaardig vaak passender. Wie een ethische overtuiging heeft en dieren centraal stelt, kiest eerder voor de term vegan. Dat is ook waarom je in winkels en op verpakkingen beide termen tegenkomt en ze niet altijd dezelfde betekenis hebben.
Praktisch: let op dit verschil bij producten
Op verpakkingen zie je soms een “plantaardig” label, maar dat zegt alleen iets over de ingrediënten in het product zelf. Het zegt niets over hoe het geproduceerd is, of er dierproeven plaatsvonden of dat de fabrikant ook andere producten maakt die wél dierlijk zijn. Een vegan keurmerk (zoals het internationale V-label) stelt aanvullende eisen en geldt als strenger.
Wil je zeker weten dat iets volledig vegan is, kijk dan naar erkende vegan keurmerken in plaats van alleen het woord “plantaardig” op de verpakking.
Plantaardig en vegan overlappen sterk op het gebied van voeding, maar vegan gaat duidelijk verder. Wil je alleen je eetpatroon veranderen, dan is plantaardig een prima beschrijving. Wil je ook je kleding, verzorging en andere keuzes aanpassen op basis van dierenwelzijn, dan past de term vegan beter bij wat je doet.