Leestijd: 2 minuten
Parmezaan is van nature zo goed als lactosevrij en daarmee een van de veiligste kaassoorten voor mensen met lactose-intolerantie. Door het lange rijpingsproces, minimaal 12 maanden en vaak langer, wordt vrijwel alle lactose afgebroken door melkzuurbacteriën. Wat overblijft is zo weinig dat de meeste mensen met lactose-intolerantie parmezaan zonder klachten kunnen eten.
Waarom parmezaan lactosevrij is
Lactose is de melksuiker die bij mensen met lactose-intolerantie klachten geeft, omdat het lichaam het enzym lactase niet goed aanmaakt. Bij het maken van kaas zetten melkzuurbacteriën lactose om in melkzuur. Hoe langer een kaas rijpt, hoe verder dit proces gaat. Parmezaan rijpt minimaal 12 maanden, en Parmigiano Reggiano (de originele Italiaanse variant) often 24 maanden of langer. Na die tijd is de lactose vrijwel volledig verdwenen.
De hoeveelheid lactose in volwassen parmezaan is zo laag dat die vergelijkbaar is met producten die officieel als lactosevrij worden aangemerkt. Je hoeft dus geen speciale “lactosevrije parmezaan” te kopen; gewone oude parmezaan uit de supermarkt of de kaaswinkel doet het al.
Hoe zeker weet je het? Controleer het etiket
Twijfel je toch, dan is het etiket je houvast. Bij verpakte kaas staat soms expliciet vermeld dat er geen lactose in zit, of de voedingswaardentabel toont lactose als 0 gram per 100 gram. Bij kaas die zonder etiket verkocht wordt, zoals een stuk parmezaan van de kaasafdeling, kun je aan de kaasverkoper vragen om de productinformatie.
Let op de rijpingsduur als er geen aparte lactose-aanduiding is. Een parmezaan met een rijping van minder dan 12 maanden bevat mogelijk iets meer restlactose, al is de hoeveelheid bij de meeste mensen nog steeds geen probleem. Hoe ouder de kaas, hoe veiliger.
Parmezaan versus andere kaassoorten
Niet alle kaas is geschikt bij lactose-intolerantie. Verse kazen bevatten veel meer lactose, omdat ze nauwelijks of niet gerijpt zijn. Denk aan mozzarella, ricotta en feta: die kun je beter laten staan als je gevoelig bent. Ook jonge goudse of edammer bevatten nog merkbare hoeveelheden lactose, al is dat minder dan bij verse kazen.
Andere harde, lang gerijpte kazen staan net als parmezaan op de veilige lijst. Voorbeelden zijn oude goudse, pecorino romano en gruyère. Parmezaan springt er wel positief uit omdat het een van de langst rijpende kazen is die breed verkrijgbaar is.
Praktisch gebruik: parmezaan zonder zorgen
Je kunt parmezaan gewoon gebruiken zoals je gewend bent: geraspt over pasta, in risotto of als smaakmaker in soepen en sauzen. Een gemiddelde portie van 10 tot 20 gram geraspt over een gerecht bevat zo weinig lactose dat dit voor vrijwel iedereen met lactose-intolerantie geen klachten geeft.
Houd wel in de gaten hoe jouw eigen lichaam reageert. Lactose-intolerantie verschilt per persoon: de een verdraagt meer dan de ander. Begin met een kleine hoeveelheid als je voor het eerst parmezaan eet na een periode zonder zuivel, en bouw het rustig op als dat goed gaat.
Kortom: parmezaan en lactose-intolerantie zijn goed te combineren. De lange rijping zorgt ervoor dat de lactose vrijwel volledig verdwijnt, en dat maakt parmezaan een van de meest praktische kaassoorten als je op lactose let.